Astma oskrzelowa

Astma oskrzelowa – podstawowe informacje [J45]

Astma oskrzelowa to schorzenie o złożonej etiologii i różnorodnym obrazie klinicznym. Charakteryzuje się przewlekłym zapaleniem dróg oddechowych, które prowadzi do objawów takich jak nadreaktywność oskrzeli, zwiększone wytwarzanie wydzieliny śluzowej, a w dłuższej perspektywie – do przebudowy ścian oskrzeli. W konsekwencji dochodzi do ograniczenia przepływu powietrza przez drogi oddechowe, co pogarsza jakość życia, zwiększa podatność na infekcje, a w najcięższych przypadkach może prowadzić do zgonu.

Do najważniejszych czynników ryzyka astmy należą czynniki genetyczne i środowiskowe oraz ich wzajemne oddziaływanie. Przebieg choroby charakteryzuje się zmiennym nasileniem objawów, a stopień obturacji dróg oddechowych, zmienny w czasie, jest kluczowym elementem diagnostycznym podczas spirometrii. Ze względu na etiologię astmę oskrzelową można podzielić na alergiczną (częściej występującą u dzieci) oraz niealergiczną (zwykle rozpoczynającą się w wieku dorosłym).

W przewlekłym procesie zapalnym uczestniczą komórki naciekające ścianę oskrzeli, takie jak mastocyty i eozynofile, które są nadmiernie aktywowane przez limfocyty T pomocnicze. Czynniki środowiskowe aktywujące te komórki obejmują m.in.:

• alergeny wziewne (np. pyłki traw, drzew, pary farb, lakierów, pyły),
• infekcje wirusowe,
• dym papierosowy,
• wysiłek fizyczny,
• zimne powietrze,
• pokarmy i leki (np. kwas acetylosalicylowy, β-adrenolityki).

W przebiegu astmy oskrzelowej dochodzi do zaostrzeń, które mogą się rozwijać gwałtownie – w ciągu minut lub godzin – albo stopniowo, w ciągu wielu godzin lub dni.>