Iwona Sarzyńska-Długosz
Dr hab. n. med.
Iwona Sarzyńska-Długosz
Data publikacji 05.02.2025
Czas czytania ok. 11 min

Skrót informacji

Leczenie chorób układu nerwowego stanowi olbrzymie wyzwanie i od lat prowadzone są liczne badania zmierzające do opracowania skutecznej te­rapii o działaniu neuroprotekcyjnym i wpływającym korzystnie na przyspieszenie i wzmocnienie neuro­regeneracji. Jednym z objawów należących do naj­częściej zgłaszanych przez pacjentów w gabinecie neurologa są zaburzenia pamięci i koncentracji uwagi zgłaszane w przebiegu wielu schorzeń neurolo­gicznych, zwłaszcza neurozwyrodnieniowych i na­czyniopochodnych. Występująca naturalnie cytydy­no-S'difosfocholina (COP-cholina, cytykolina) bierze udział w wielu przemianach biochemicznych w organizmie i odgrywa istotną rolę w utrzymaniu integralności błon komórkowych neuronów i ha­mowaniu programowanej śmierci komórki. W wie­lu badaniach wykazano jej korzystny wpływ na funk­cje pamięci u ludzi oraz na proces zdrowienia po uszkodzeniach ośrodkowego układu nerwowego. W pracy przedstawiono przykłady zastosowania cytykoliny u chorych zgłaszających zaburzenia pa­mięci: po udarze mózgu, w przebiegu subiektyw­nych zaburzeń pamięci po przebyciu zakażenia SARS-CoV-2, po urazie czaszkowo-mózgowym, w łagodnych zaburzeniach poznawczych związa­nych z wiekiem oraz w chorobie Alzheimera. Do­tychczasowe doświadczenia z zastosowaniem cyty­koliny, przy jednoczesnej dobrej tolerancji i bezpie­czeństwie leku wskazują, że może ona znaleźć zastosowanie w terapii wspomagającej zaburzeń pamięci w wielu chorobach neurologicznych.

Wprowadzenie

W codziennej praktyce klinicznej niejednokrot­nie istnieje potrzeba zastosowania bezpiecznego leku wspomagającego odbudowę funkcji poznaw­czych utraconych wskutek choroby neurologicznej oraz preparatu, który można zaproponować pa­cjentom w celu poprawy ich zdolności koncentracji uwagi, poprawy zdolności uczenia się lub zahamo­wania narastania zaburzeń funkcjonowania po­znawczego w przebiegu postępujących chorób neurozwyrodnieniowych. Coraz więcej pacjentów zgłasza się z objawami utrzymującej się mgły pocovidowej, z łagodnym upośledzeniem funkcji po­znawczych (ang. mild cognitive impairment - MCI), z chorobą Alzheimera, w odległym czasie po przebytym udarze mózgu z zahamowaniem po­prawy funkcjonalnej pomimo prowadzonej syste­matycznie rehabilitacji, po przebytych urazach cza­szkowo-mózgowych. Sugeruje się, że duże zna­czenie może odgrywać właściwe odżywanie. Jednym z obiecujących suplementów diety jest cy­tykolina, farmaceutyczna forma endogennego związku cytydyno-51-difosforanu (COP) choliny. W niniejszym artykule przestawione zostaną przy­padki pacjentów z różnymi zaburzeniami neurolo­gicznymi zgłaszających objawy zaburzeń pamięci, u których wdrożono suplementację cytykoliną w celu wspomagania funkcjonowania poznawcze­go i ułatwienia odbudowy zaburzonych funkcji.

Przypadek 1

34-letnia pacjentka zgłosiła się z objawami utrzymujących się zaburzeń koncentracji uwagi. Według relacji chorej kłopoty rozpoczęły się 2 la­ta wcześniej po drugiej dawce szczepionki prze­ciw zakażeniu SARS-CoV-2, a nasiliły się przed sześcioma miesiącami po łagodnym przebyciu infekcji koronawirusowej. Od czasu przebytej choroby relacjonuje objawy mgły pocovidowej pod postacią trudności w koncentracji uwagi i za­pamiętywaniu nowych informacji, co>

Przypadek 2

Przypadek 3

Przypadek 4

Przypadek 5

Analiza prezentowanych przypadków klinicznych - wnioski praktyczne

Podsumowanie