Data publikacji 21.11.2025
Czas czytania ok. 5 min

Skrót informacji

  1. Cel badania: sprawdzenie, czy embolizacja tętnicy oponowej środkowej (MMA) po operacyjnym leczeniu przewlekłego krwiaka podtwardówkowego u pacjentów wysokiego ryzyka zmniejsza 6‑miesięczne nawroty względem standardowej opieki.
  2. Metodologia: 12 francuskich ośrodków (2020–2023), 342 pacjentów po operacji lub z pierwszym epizodem uznanym za epizod wysokiego ryzyka; losowy podział na grupę z embolizacją wykonaną w ciągu tygodnia i grupę ze standardową opieką; 6 miesięcy obserwacji z niezależną oceną nawrotów oraz monitorowaniem reoperacji i powikłań.
  3. Wyniki: mniej nawrotów w grupie embolizacji (14,8% vs 21,0%), lecz bez pewności statystycznej; mniej reoperacji (4,3% vs 8,3%); zabieg bardzo bezpieczny - powikłania rzadkie i zwykle łagodne.
  4. Obecne terapie i rekomendacje: standardem pozostaje chirurgiczne odbarczenie; embolizacja MMA to bezpieczne uzupełnienie dla wybranych chorych wysokiego ryzyka - decyzja powinna być zespołowa; potrzebne dalsze badania i lepsza selekcja pacjentów. Pełny artykuł pokazuje, u kogo korzyści są największe i dlaczego wyniki badań różnią się między sobą.

„Przewlekły krwiak podtwardówkowy jest częsta przyczyną interwencji neurochirurgicznych. Jego występowanie związane jest ze wzrostem częstości stosowania leków antykoagulacyjnych i urazów czaszkowo – mózgowych przez co wiąże się ze zwiększoną śmiertelności osób w wieku podeszłym.”

Dlaczego szukamy nowych metod leczenia przewlekłych krwiaków podtwardówkowych?

Celem badania była ocena skuteczności embolizacji MMA w zmniejszaniu ryzyka nawrotu CSDH w okresie po 6 miesiącach w porównaniu ze standardową opieką u pacjentów, którzy przebyli operację chirurgiczną usunięcia krwiaka i byli narażeni na wysokie ryzyko nawrotu CSDH. W tym celu przeprowadzono wieloośrodkowe, otwarte, randomizowane badanie kliniczne z oceną punktu końcowego w trybie zaślepionym. Pacjenci, którzy przeszli operację z powodu nawrotu CSDH lub pierwszego epizodu CSDH o wysokim ryzyku nawrotu, byli rekrutowani w okresie od lipca 2020 r. do marca 2023 r. w 12 francuskich ośrodkach neurochirurgicznych lub w ośrodkach interwencyjnej neuroradiologii. Uczestnicy zostali losowo przydzieleni w stosunku 1:1 do zabiegu embolizacji MMA w ciągu 7 dni od zabiegu (171 pacjentów, grupa interwencyjna) lub poddani zostali standardowej opiece medycznej (171 pacjentów, grupa kontrolna). Pierwszorzędowym punktem końcowym był wskaźnik nawrotu CSDH po 6 miesiącach oceniany przez niezależną, zaślepioną komisję orzekającą. W badaniu ustanowiono także pięć drugorzędnych punktów końcowych, w tym wskaźniki powtórnej>

Na czym polegało badanie emprotect?

Co pokazały wyniki badania?

Jakie ma to znaczenie dla leczenia pacjentów?