Jaskra pierwotna wieku dziecięcego
Skrót informacji
Jaskra występująca u małoletnich pacjentów jest grupą heterogennych chorób o charakterze przewlekłym doprowadzających do trwałej utraty wzroku przy braku podjęcia prawidłowego leczenia. Jaskra wieku dziecięcego jest odpowiedzialna za 5% przypadków ślepoty w populacji dziecięcej [1] i cierpi na nią przynajmniej 300.000 dzieci na świecie [2]. Jej prawidłowe zdiagnozowanie i leczenie jest kluczowe w zapobieganiu utraty wzroku. Wymaga to efektywnej współpracy okulisty i rodzica.
Podobnie do jaskry dorosłych, w patogenezie jaskry wieku dziecięcego podstawowy udział ma podwyższone ciśnienie wewnątrzgałkowe, doprowadzające do uszkodzenia nie tylko nerwu wzrokowego, ale i, w odróżnieniu od jaskry dorosłych, całego oka.
Klasyfikacja
Systemowy podział jaskry wieku dziecięcego, nazywaną w ostatnim czasie jaskrą pediatryczną, nie został jednoznacznie określony i nadal występuje sporo nieścisłości w klasyfikacji jaskry dziecięcej. W 2011 roku powstała międzynarodowa grupa badawcza The Childhood Glaucoma Research Network (CGRN), która jednoczy światowych ekspertów w tej dziedzinie i w swoich działaniach m. in. aktualizuje na bieżąco klasyfikację dla jaskry pediatrycznej - najnowsza pochodzi z 2018 roku [3].
Ryc.1. Źródło: https://www.childhoodglaucoma.com
Klasyfikacja CGRN dzieli jaskrę dziecięcą na 7 podgrup [3]:
- podejrzenie jaskry
- jaskra po zabiegu zaćmy
- jaskra związana z wrodzonymi chorobami ogólnymi lub zespołem wad
- jaskra związana z anomaliami rozwojowymi oka
- jaskra wtórna
- pierwotna jaskra wrodzona
- jaskra młodzieńcza otwartego kąta
W obecnym artykule zajmiemy się dwoma ostatnimi podgrupami, które charakteryzują się pierwotnym, izolowanym występowaniem jaskry u dzieci, w tym występującą najczęściej, pierwotną jaskrą wrodzoną.
Pierwotna jaskra wieku dziecięcego może zostać podzielona ze względu na czas jej rozpoznania:
1. wrodzona:
- niemowlęca, gdy objawy będą manifestować się przed ukończeniem 1.
- miesiąca życia;
- dziecięca, gdy objawy pojawią się do 2. roku życia;
- późno zdiagnozowana, gdy rozpoznanie zostanie postawione po ukończeniu przez pacjenta 2. roku życia.
2. młodzieńcza:
- rozpoznana pomiędzy 4 a 40 rokiem życia pacjenta
Epidemiologia
Jaskra pierwotna wieku dziecięcego w 65-80% przypadków występuje obustronnie [4], ale jej nasilenie może być asymetryczne.
W Europie i Ameryce Północnej proporcja chłopców do dziewczynek chorujących>
Patofizjologia
Objawy i diagnostyka
Leczenie
Myśl zakańczająca
