Jak otyłość w dzieciństwie przyspiesza proces starzenia?

Otyłość, uznawana za globalną epidemię XXI wieku, coraz częściej postrzegana jest nie tylko jako czynnik ryzyka chorób metabolicznych, ale również jako akcelerator procesu starzenia biologicznego. W świetle najnowszych badań opublikowanych w JAMA Network Open w lipcu 2025, długotrwała otyłość – szczególnie rozpoczynająca się w dzieciństwie lub okresie dojrzewania – wiąże się z wyraźnymi zmianami molekularnymi typowymi dla starzejącego się organizmu.

Badanie przeprowadzono w grupie mieszkańców Chile (Santiago Longitudinal Study), obejmującej 205 młodych dorosłych w wieku 28–31 lat. Celem było zbadanie, czy długotrwała otyłość przyspiesza starzenie biologiczne, prowadząc do wcześniejszego występowania chorób przewlekłych.

Średni BMI w kohorcie wynosił 29, a 39% uczestników miało otyłość. Częstość zespołu metabolicznego wzrosła z 15–24% w wieku 23 lat do 38–55% w wieku 29 lat. Ponadto 13,7% uczestników stosowało już leczenie farmakologiczne.

Wiek epigenetyczny (na podstawie metylacji DNA, zegary Horvatha i GrimAge) u osób z otyłością w dzieciństwie lub adolescencji był średnio o 15–16% wyższy niż wiek chronologiczny, a w skrajnych przypadkach różnica sięgała 48%.

Badanie przeprowadzone na grupie dorosłych wykazało, że osoby z długotrwałą otyłością (od dzieciństwa lub wczesnej dorosłości) charakteryzują się istotnie krótszą długością telomerów (TL – telomere length), wynoszącą średnio 7,42–7,46 kilozasad (kb), w porównaniu do 8,01>